CZYTAM, BO LUBIĘ: Marek Harny – "Dziecko września"

2021-06-06 12:00:00 (ost. akt: 2021-06-03 12:31:38)

Autor zdjęcia: materiał BM Mrągowo

Teresa była grzeczną córką, przynoszącą rodzicom wiele powodów do dumy. Kiedy jednak zaczęła dorastać, została niepoprawną romantyczką i – wbrew radom rodziców – zakochała się w nieodpowiednim mężczyźnie.
W przededniu wybuchu II wojny światowej Teresa, studentka pierwszego roku polonistyki, bierze ślub z ukochanym Andrzejem Borowym i staje się Teresą Borowy. Zaledwie kilka miesięcy później kobieta dowiaduje się o tragicznej śmierci męża na froncie. Andrzej poległ pod Pszczyną w masakrze polskich batalionów, rozjechanych przez niemieckie czołgi. Kiedy rodzi się Adam, owoc jej jedynej wspólnej nocy z mężem, kobieta robi wszystko, by zapewnić mu dobre życie w czasie wojennego piekła. 

Teresa Borowa prowadzi własną wojnę z Hitlerem, Stalinem i całym światem, nie wyłączając własnej rodziny, walcząc najpierw o urodzenie, a potem ocalenie syna. Toczy ją w rodzinnym Tarnowie, gdzie został aresztowany i wywieziony do Oświęcimia jej ojciec, w okupowanym Krakowie, gdzie trafiła do obozu w Płaszowie, w partyzanckiej ziemiance w Gorcach, gdzie mały Adaś omal nie padł ofiarą polskiego policjanta, wreszcie, już po wojnie, w odebranym Niemcom Zabrzu, gdzie włodarze zaprowadzili nowy "porządek". Teresa toczy prywatną wojnę ze wszystkimi, którzy stoją na drodze do dobrej przyszłości jej syna. Walczy jednak nie tylko o niego, ale również i o siebie. Jej życie to pasmo przeprowadzek, ucieczek i powrotów. 

Dorosły Adam stara się uporać z upiorami dawnego życia i wybrać własną drogę, próbuje zrozumieć decyzje swojej matki, jednocześnie stara się odnaleźć w zawiłych relacjach rodzinnych. 

W powieści losy bohaterów zostały wplecione w tło historyczne, dzięki czemu możemy śledzić przebieg kampanii wrześniowej, poznać codzienne życie w Krakowie pod władzą Hansa Franka, przekonać się, że obóz w Płaszowie był piekłem na ziemi, a następnie obserwować próby współistnienia Polaków i Niemców w okresie powojennym na Śląsku. 

Dziecko września opowiada o tym, jak pomimo licznych trudności, człowiek stara się żyć jak najlepiej. Teresa swą niezłomną postawą niejednokrotnie przekonuje, że dla dobra osób, które kochamy, jesteśmy w stanie zapłacić najwyższą cenę.

Marek Harny nie tworzy opowieści o linii frontu. Wojna jest tłem dla wydarzeń z prywatnego życia kolejnych bohaterów. Mimo tego, autorowi udaje się świetnie oddać atmosferę nie tylko II wojny światowej i politycznych zawirowań, ale także czasów, które nastąpiły po niej. Tytułowy wrzesień 1939 na zawsze odciska swoje piętno na bohaterach, pozostawia w nich ślad, który warunkuje ich dalsze szczęście w przyszłości. To opowieść o życiu w zgodzie z własnymi regułami i o walce o własne szczęście.

Książka dostępna w Bibliotece Miejskiej w Mrągowie.

Maria Mikołajczyk


2001-2021 © Gazeta Olsztyńska, Wszelkie prawa zastrzeżone, GRUPA WM Sp. z o. o., 10-364 Olsztyn, ul. Tracka 5